Alanya'nın tarihi: korsan kalesinden deniz kenarı tatil beldesine

Alanya ilk bakışta yeni sitelerin ve plajların olduğu genç bir tatil beldesi gibi görünür. Oysa şehrin ardında iki bin yıldan fazla bir geçmiş vardır: burada bir zamanlar korsanlar barındı, Bizans garnizonları nöbet tuttu ve bir Selçuklu sultanı bu burnu kışlık başkenti yaptı. İşte adım adım Alanya’nın kısa hikâyesi — eski şehirde gezerken neye baktığınızı bilesiniz diye.

Antik kökler: Korakesion ve korsanlar

Bu kayalık burundaki yerleşime dair ilk kayıtlar Helenistik döneme uzanır; o zaman adı Korakesion’du. Doğa burada sanki özellikle bir kale kurmuştu: üç yandan denize inen yüksek bir kaya mükemmel bir korunma sağlıyordu.

Bu yüzden MÖ 2.–1. yüzyıllarda Korakesion, tüm doğu Akdeniz’i kasıp kavuran Kilikya korsanlarının kalelerinden biri oldu. Onların egemenliğine, MÖ 67 civarında bu kıyılarda korsan filosunu bozguna uğratan Romalı komutan Pompeius son verdi. Ardından bölge uzun süre Roma’ya, sonra Bizans’a bağlı kaldı.

Kalonoros: kaya üzerinde bir kale

Bizans döneminde şehir Kalonoros adını aldı — Yunanca “güzel dağ”dan. Ad her şeyi anlatıyor: deniz üzerindeki müstahkem tepe bu yerin baş değeri olarak kaldı. Surlar, kiliseler ve su sarnıçları zamanla zirveyi, uzun bir kuşatmaya dayanabilen kendine yeten bir kale şehre dönüştürdü.

Alaiye — Selçukluların altın çağı

Dönüm noktası, Selçuklu sultanı Alaeddin Keykubad I’in kaleyi aldığı 1221 yılında geldi. Şehri kendi adına — Alaiye — olarak yeniden adlandırdı ve kışlık ikametgâhı yaptı. Alanya’nın bugün gurur duyduğu neredeyse her şey bu döneme aittir:

• Alanya Kalesi — burnun tüm zirvesini saran, birkaç kilometre uzunluğunda güçlü surlar.
• Kızıl Kule — limanı ve tersaneyi korumak için 1226 civarında inşa edilen sekizgen kırmızı tuğla kule. Bugün şehrin baş simgesidir.
• Tersane — suyun hemen kenarındaki ortaçağ tersanesi, türünün ayakta kalan tek Selçuklu tersanesi. Selçuklu devleti denize buradan açıldı.

Zamanına göre bu ileri bir liman kompleksiydi: kule, cephanelik ve tersane tek bir savunma ve ticaret sistemi olarak çalışıyordu.

Osmanlı’dan Alanya tatil beldesine

1471’de şehir, komutan Gedik Ahmet Paşa tarafından Osmanlı İmparatorluğu’na katıldı. Osmanlı döneminde yüzyıllarca Alaiye, denizden, bahçelerinden ve ticaretten geçinen sakin bir liman kasabası olarak kaldı.

Bugün bildiğimiz ad ancak 20. yüzyılda ortaya çıktı. Yaygın anlatıya göre, bugünkü Alanya adı Atatürk döneminde, 1935’te sabitlendi. Tatil beldesine dönüşümü ise daha da sonra, 20. yüzyılın ikinci yarısında turizmin gelişmesiyle başladı; ılıman iklim, uzun plajlar ve eski kale tüm Avrupa’dan gezginleri çekti.

Kleopatra efsanesi

Şehrin başlıca plajlarından biri Kleopatra adını taşır ve onunla güzel bir efsane gelir: Marcus Antonius’un bu verimli toprakları Mısır kraliçesine hediye ettiği ve kendisinin buradaki denizde yüzdüğü söylenir. Kesin bir tarihsel kanıt yoktur, ama ad tuttu — ve bugün Alanya’nın en tanınan yerlerinden biridir.

Bir ziyaretçi için bu ne anlama geliyor

Alanya’nın tarihi tek bir yürüyüş rotasına rahatça sığar: limandaki Kızıl Kule’den kale surları boyunca eski şehre çıkabilir ve deniz üzerinde gün batımını izleyebilirsiniz — aşağı yukarı korsanların, Bizanslıların ve Selçukluların izlediği yerde.

Biz ForBuddy olarak Alanya’nın farklı bölgelerinde daireler kiraya veriyoruz — sakin Oba’dan hareketli Mahmutlar’a — ve kaleye nasıl gidileceğini, gün batımını nerede izleyeceğinizi ve eski şehrin ne zaman en az kalabalık olduğunu söylemekten her zaman memnun oluruz. Sorun yeter — dostça anlatırız.